• |
ide | kryesore

Letra/ Albin Kurti: pse duhen zgjedhje dhe jo qeveri e pazgjedhur

-Instant, Kryesore, Lajme

Ndërkohë që presidenti Hashim Thaçi dhe kreu i LDK Isa Mustafa janë bërë pjesë e një plani të bashkërenduar për krijimin e një qeverie që nuk buron nga zgjedhjet, Kryeministri Albin Kurti i është drejtuar me një letër kreut të shtetit të Kosovës, më shumë për të sqaruar opinionin publik sesa atë vetë. Kurti i ka shkruar Thaçit se ai po përdor standarte të dyfishta për të zgjidhur krizën politike të shkaktuar pas mocionit të rrëzimit të qeverisë.

Pika ku dy palët ndahen ka të bëjë më dilemën nëse pas një mocioni mosbesimi duhet shkuar në zgjedhje, apo nëse ata që bënë votat për rrëzimin e qeverisë kanë të drejtën të krijojnë një të re.


Hashim Thaçi, ish parneri i koalicionin Mustafa dhe partitë që vota popullore e 6 tetorit i nxori në opozitë, mbrojnë me vetmohim versionin e dytë. Kurse praktika e shkurtër e shtetit të Kosovës i jep të drejtë atyre që kërkojnë zgjedhje të parakohshme. Në të vetmet raste që kjo ka ndodhur, pra në gjithësej dy,  pas një mocioni të suksesshëm për rrëzimin e qeverisë, krerët e shtetit kanë shpallur menjëherë zgjedhjet.

Madje sipas qëndrimit të Vetëvendosjes këtë gjë thotë kushtetuta dhe kështu kanë vepruar edhe të njëjtët aktorë që në këtë kohë po sillen ndryshe. Pasi i kujton se edhe vetë Thaçi në parlament ka thënë me gojën e tij se, pas një mocioni mosbesimi vijnë automatikisht zgjedhjet, Kurti i shkruan: “..më lejoni të ju rikujtoj se pas mocionit të suksesshëm të mosbesimit, përmes të cilit është shkarkuar Qeveria e Republikës së Kosovës, presidentit nuk i krijohet hapësirë që të luaj rolin e një akteri politik duke tentuar të imponojë vullnetin e tij në jetën politike. Presidentit të Republikës së Kosovës, si organ kushtetues, një mocion mosbesimi i jep të drejtën që të përmbushë vetëm një veprim të përcaktuar nga kushtetutëdhënësi. Pra, shpërndarjen e Kuvendit në përputhje me nenin 82.2 të Kushtetutës së Republikës së Kosovës”.

Por për të kuptuar se ç’fshihet pas kësaj loje me nenet e kushtetutës duhen ditur qëllimet e palëve.

I pari, Hashim Thaçi që kërkon një rol më të madh politik, kërkon të ketë nën vete një qeveri të dobat në mënyrë që të ketë më shumë rrol në arënën ndërkombëtare dhe posaçërisht në dialogun me Serbinë. Dhe ai nuk ka mundësi më të mirë sesa mbështetjen e një qeverie të dobët (mes LDK, AAK dhe Nismës) që do këtë në opozitë dy parti të mëdha ( Vetëvendosje dhe PDK).

Ndërsa optika e Albin Kurtit është tjetër. I ndërgjegjshëm se nuk mund të bëhen zgjedhje në kohë pandemie, ai kërkon qëndrimin e qeverisë aktuale në detyrë, deri sa të mundësohen zgjedhjet e reja. Vetëvendosja është e bindur se nga mënyra si u rrëzua kabineti Kurti, në kulm të shpërthimit të koronavirusit, kur po i hiqte qafe vendit të gjithë drejtuesit e korruptuar të bordeve në ndërmarrjet shtetërore dhe kur plani për coptimin e Kosovës, përmes ringjalljes së idesë të shkëmbimeve teritoriale u rishfaq në horizont, pra se të gjitha këto faktorë, do ti japin dorë për një rezultat disa fish më të lartë në zgjedhjet e parakohëshme. 

Pikërisht në këtë prizëm duhet parë ndeshja ligjoro- kushtetuese që po zhvillohet në Prishtinë dhe në këtë këndvështrin duhen lexuar edhe argumentat që Kurti i rentit Thaçit.

©Lapsi.al  

 

Letra e plotë e Kurtit për Thaçin:

I nderuar President i Republikës së Kosovës,

Në shkresën tuaj të datës 01.04.2020, si dhe gjatë takimit tonë ndërinstitucional të së njëjtës datë, ju keni theksuar, ritheksuar dhe stërtheksuar vullnetin tuaj për të respektuar në tërësi Kushtetutën dhe ligjet e Republikës së Kosovës. Prandaj, më lejoni që t’ju shpreh keqardhjen time të thellë pas shkresave tuaja të fundit, në të cilat ju e deklaroni haptas qëllimin për të anashkaluar detyrën tuaj kushtetuese që të shpërndani Kuvendin dhe të shpallni zgjedhje të reja, pas përfundimit të betejës kundër COVID-19.

Ndonëse në dy shkresat tuaja të fundit, atë të datës 02.04.2020 dhe atë të datës 10.04.2020, thirreni në dispozitat e Kushtetutës së Republikës së Kosovës dhe Aktgjykimin e Gjykatës Kushtetuese të Republikës së Kosovës në rastin KO 103/14 i datës 30.06.2014 (i publikuar më 01.07.2014), veprimet tuaja të cilat qartazi janë në kundërshtim me nenet e Kushtetutës të cilëve ju referoheni dhe Aktgjykimin të cilin ju përmendi, tregojnë se Ju dhe stafi juaj nuk i keni lexuar mjaftueshëm dhe me kujdes të njëjtat.

Në shkresën tuaj të datës 10.04.2020 theksoni se keni zhvilluar takime konsultative me përfaqësuesit e të gjitha partive politike të përfaqësuara në Kuvend me qëllim të vlerësimit të interesit të partive politike në raport me zgjedhjet e reja apo formimin e Qeverisë së re. Më lejoni të ju rikujtoj se nuk është në kompetencën e Presidentit të Republikës së Kosovës vlerësimi i interesave të partive politike, por mbrojtja e interesit shtetëror. Për më tepër, Gjykata Kushtetuese në paragrafin 84 të Aktgjykimit të saj në rastin KO 103/14 shprehimisht ka konstatuar se “Gjykata rithekson se Presidenti i Republikës mund të konsultohet vetëm me partinë politike ose me koalicionin që ka fituar shumicën në Kuvend, qoftë shumicë absolute, qoftë relative.” Prandaj duke zhvilluar takime të tilla konsultative, Ju keni vepruar në kundërshtim me Kushtetutën e Republikës së Kosovës, sepse aktgjykimet e Gjykatës Kushtetuese janë akte juridike përmes të cilave realizohet kushtetutshmëria dhe konsiderohen burim i të Drejtës Kushtetuese. Për të qenë edhe më i qartë, siç e dini, para takimit dhe pas takimit me Ju, jeni njoftuar zyrtarisht nga unë se takimet me ju po i zhvilloj në cilësinë e Kryeministrit në detyrë dhe kam qenë i shoqëruar nga dy këshilltarët e mi të jashtëm të cilët nuk janë anëtarë të Lëvizjes VETËVENDOSJE!. Kam qenë në takim që për temë diskutimi ka pasur gjendjen e emergjencës shëndetësore dhe çështjen e shpalljes së zgjedhjeve pas mocionit të mosbesimit.

Po ashtu, më lejoni të ju rikujtoj se pas mocionit të suksesshëm të mosbesimit, përmes të cilit është shkarkuar Qeveria e Republikës së Kosovës, presidentit nuk i krijohet hapësirë që të luaj rolin e një akteri politik duke tentuar të imponojë vullnetin e tij në jetën politike. Presidentit të Republikës së Kosovës, si organ kushtetues, një mocion mosbesimi i jep të drejtën që të përmbushë vetëm një veprim të përcaktuar nga kushtetutëdhënësi. Pra, shpërndarjen e Kuvendit në përputhje me nenin 82.2 të Kushtetutës së Republikës së Kosovës.

Se kjo është procedura e vetme të cilën e parasheh Kushtetuta e Republikës së Kosovës nuk është vënë asnjëherë në dyshim as në praktikën e deritanishme kushtetuese. Se nuk ka pasur asnjëherë takime konsultative me partinë politike që ka fituar shumicën në Kuvend është fakt notor. Se presidenca çdoherë e ka konsideruar të domosdoshme shpalljen e menjëhershme të zgjedhjeve, përpos që vërtetohet me faktin se në vitin 2010[1] dhe 2017[2] është shpërndarë Kuvendi dhe janë shpallur zgjedhjet në po të njëjtën ditë kur mocioni i mosbesimit është votuar në Kuvend, po ashtu vërtetohet nga intervista e U.D Presidentit z. Jakup Krasniqi i cili në datën 02.11.2010 pati theksuar se “Ndoshta është mirë të sqaroj se ky mocion ndodh sipas pikës kushtetuese ku flitet për Kuvendin dhe në fund të këtij kapitulli, në Nenin 82 parashihet se nëse mocioni i mosbesimit mbështetet nga 61 deputetë, atëherë nuk ka më procedura të tjera në Kuvend. E vetmja procedurë mbetet shpërndarja e Kuvendit dhe caktimi i datës për zgjedhje. Edhe kjo bëhet sipas kohës më së paku 30 ditë, e më së shumti 45 ditë pas shpërndarjes së Kuvendit.” Duke vazhduar se “Me Kushtetutë është paraparë që pasi të kaloj mocioni, kam të drejtë që deri në dhjetë ditë të shpërndaj Kuvendin dhe pastaj ta dekretoj datën e zgjedhjeve. Por ndoshta këtu duhet të ketë procedura më të shpejta për shkak se koha na obligon që të kemi procedura më të shpejta. Sido që të jetë, ne do të veprojmë gjithmonë duke u bazuar në normat e parapara me Kushtetutë.”[3]

Në fakt, se zgjedhjet janë opsioni i vetëm pas një mocioni të suksesshëm të mosbesimit është theksuar edhe nga Ju në vitin 2010, në mbledhjen e jashtëzakonshme të Kuvendit të Kosovës të datës 02.11.2010, kur keni kërkuar votat pro mocionit të mosbesimit keni theksuar se “Sot besoj se do të votoni drejt duke i vënë fund krizës institucionale e politike e pastaj të dilni para qytetarëve në zgjedhje të reja për të rimarrë besimin e tyre. Duke e bërë një veprim të tillë, i cili është plotësisht në përputhje me kushtetutën tonë, ju i hapni rrugë krijimit të institucioneve të reja më të fuqishme të shtetit tonë me një legjitimitet të ri.”[4]

Pikërisht me faktin se një mocion mosbesimi detyron presidentin që t’i shpallë zgjedhjet, AAK në atë kohë pati refuzuar që të merr pjesë në votimin e mocionit nën arsyetimin se “Sipas kësaj partie mocioni i mosbesimit të qeverisë nuk ishte kërkuar për ta nxjerrë vendin nga kriza institucionale, mirëpo me të vetmin qëllim që ta çojnë vendin në zgjedhje të jashtëzakonshme.”

Do të më thoni që këto procese kanë ndodhur në vitin 2010, pra para marrjes së Aktgjykimit nga Gjykata Kushtetuese në rastin KO 103/14. Megjithatë rast i njëjtë sikur në vitin 2010 ka ndodhur edhe në vitin 2017 (pas Aktgjykimit të Kushtetueses), ku pas mocionit të suksesshëm të mosbesimit është shpërndarë Kuvendi dhe vendi ka shkuar në zgjedhje të reja. Edhe në seancën e jashtëzakonshme të Kuvendit të Kosovës të datës 10.05.2017, iniciuesit e mocionit të mosbesimit nuk kishin asnjë dilemë se pas votimit të suksesshëm të mocionit të mosbesimit kishte vetëm një procedurë që duhej ndjekur dhe atë jo në Kuvend, por shpalljen e zgjedhjeve nga presidenti.

Mënyra se si është jetësuar deri tani Kushtetuta, pas një mocioni të suksesshëm mosbesimi, është në përputhje me frymën dhe shkronjën e saj, ashtu si dëshmojnë edhe deklaratat publike të anëtarëve të Komisionit për hartimin e Kushtetutës. Në mesin e tyre Prof. Dr. Arsim Bajrami i cili në vitin 2014 kishte deklaruar se “në qoftëse opozita arrin ta rrëzojë Kryeministrin në rrugë parlamentare që ndodh në shumë vende, me mocion mosbesimi, që është instrumenti kryesor për ta rrëzuar një qeveri, për t’ia ndërprerë mandatin, për mos ta lërë për të shkuar 4 vjet por për ta ndëshkuar në vitin e parë a të dytë, e nëse opozita ka sukses, Kushtetuta jonë nuk i jep të drejtë opozitës që ajo ta bëjë Kryeministrin, por automatikisht e çon vendin në zgjedhje. Nuk jemi ne sistem i Italisë.” Për më tepër ai vazhdon të theksojë se një konsensus për të përcaktuar zgjedhjet si alternativën e vetme kushtetuese pas mocionit të sukseshëm të mosbesimit ka qenë në koordinim edhe me juve. “Na e kemi këtë sistem politik. Ka sisteme të tilla në vende tjera, por ne e kemi zgjedh kur e kemi shkru kushtetutën, jo vetëm ne hartuesit e kushtetutës por kanë qenë edhe liderët me neve, ne vazhdimisht i kemi njoftu për këto sene, ka qenë një konsensus se ne po e marrim këtë sistem politik, dhe ky sistem politik është i këtij lloji, që nuk mundet me u anashkalu rezultati i zgjedhjeve dhe sa herë të dëshirohet që ky rezultat të ndërrohet me rrethana të reja në Parlament, atëherë praktikisht mund të rrëzohet Qeveria me mocion mosbesimi dhe vendi të shkojë në zgjedhje të reja.”

E kam të qartë që situata aktuale nuk lejon mbajtjen e zgjedhjeve, dhe kjo është diçka që ne nuk po kërkojmë të bëhet tani, por sapo të krijohen kushtet pas kalimit të pandemisë. Mirëpo ajo që nuk e kam të qartë, është standardi i dyfishtë që Ju dhe partitë politike po tentoni ta impononi në rrugë jokushtetuese, pas këtij mocioni mosbesimi i cili nuk dallon në aspekt formal dhe material nga praktikat e mëhershme. Ndoshta do të mund të na sqaroni këtë?

Z. President, meqenëse prioriteti im i parë si kryeministër, si dhe prioriteti i parë i të gjithë Qeverisë të cilën e udhëheq, është parandalimi i përhapjes së mëtejshme të virusit COVID-19, çdo çështje tjetër partiake apo politike duhet konsideruar e rëndësisë dytësore apo tretësore, duke përfshirë në veçanti ndërhyrjet tuaja të vazhdueshme, të cilat po e pengojnë punën e Qeverisë në mes të një gjendjeje emergjente të shëndetit publik.

Sikur të mos mjaftonte kjo, në kohën më të papërshtatshme të mundshme, ju po kërkoni që gjendjes emergjente të shëndetit publik, t’i shtoni një krizë të natyrës kushtetuese dhe politike, duke kërkuar me çdo kusht, pa asnjë mbështetje në Kushtetutë, që të hiqet Qeveria në detyrë, mu në javët më kritike të betejës sonë kundër COVID-19.

Prandaj në frymën e kësaj gjendjeje faktike dhe juridike besoj se edhe Ju e keni tani të qartë që nuk është detyrë e Presidentit që të imponohet me shkresa duke kërkuar emra kandidatësh për Kryeministër. Sidomos jo në një periudhë të emergjencës shëndetësore. Por më lejoni të theksoj, se kjo shkresë nuk është refuzim për të ju dhënë një emër të kandidatit për Kryeministër. Është një rikujtim i kornizës së kompetencave tuaja dhe obligimeve kushtetuese që bien mbi institucionin e Presidentit të Republikës së Kosovës, pas një mocioni të suksesshëm mosbesimi, sepse nuk është në diskrecionin tuaj që të impononi skenarë jokushtetues. Po ashtu, përpos që është edhe një përkujtim se shëndeti i qytetarëve të Republikës së Kosovës është prioriteti im dhe i Qeverisë, është ftesë që edhe Ju ta vendosni si prioritetin tuaj duke lënë mënjanë lojërat politike dhe duke mos rrezikuar më jetën dhe shëndetin e qytetarëve tonë.

Me respekt,

Albin Kurti

Kryeministër në detyrë i Republikës së Kosovës

13 Comments

  1. O albin cfare partie e madhe je ti qe kishe ne kuvend 29 deputet,ti kupton qe zgjedhsit jane budallenj,me lojrat e tua kosova po goditet me shume nga covidi,prandaj shko ne shtepi dhe behu gati kur te vij rralla e zgjedhjeve,ti e tregove sa zotesi kishe

  2. Po Albin po, ne mete leter tregon qe je toc i papjek. Nese bota do ishte si duhet sdo ishin ktu, asnje gje nuk eshte si duhet te ishte, por si imponohet, ng me i forti, nga ai qe ka leke, nga shumica.

  3. Albin Kurti, u paraqit i ditur e i mencur, por me veprimet e tij prej lakmitar i madh per pushtet…shpejt ra. Dhe nuk po mundet me u kthjelle… qe tani eshte veq KM i shkarkuar. Keq per te.

  4. Nese nuk ka zgjedhje pas Covidit, duhet te kete protesta te fuqishme. Kosovaret nuk mund te lejojne te tallen me voten e tyre. Duhet t’i mesojne ketyre komandateve se kush e ka pushtetin ne demokraci.

  5. BRAVO ZOTI KURTI ,DREJT NE ZGJEDHJE TE REJA DHE ,HASHIM THAQI ,ISA (morina)MUSTAFA ,BATON HAXHIUdhe ca ZAGAR NE TIRANE PSH EDI RAMA ,GENT CAKAJ ,YMER GELBAZA ,SOKOL BALLA CARLO BOLINO,TE GJITHE NE KOSH TE PLEHRAVE

  6. O neri por nga vota albini mori 25% pushtet por ky dhe ti qe ben thirrje per protesta,per cfare zgjedhjesh cirresh o neri,gjerat jane te qarta,sot albini me voten e popullit eshte minorance cfare kerkon ky maxhorance me zorr

  7. HASHIM THAQI,ISA MUSTAFA ,EDI RAMA ,ALEXANDER VUCIC DHE MERO GELBAZA FLEJN NE NJE KREVAT,

  8. O i pa emer Po rama Po qeveris me 9% mbeshtetje .Albini eshte forca e par nuk esht as i 2 e as i 3 ky eshte rregulli

  9. Sa rrkari qe je mor loqja salihut,po ta mar te mirqene 9% tend dhe lulushit qe thote 15% por ndryshimi eshte i madh o loqe nga zgjedhje lokale me ato te pergjithshme,shko lexo o loqe dhe mos ndigjo OTP qe te thote salihu e lulushi se do ngelesh analfabet funksional

  10. Ne demokraci, zgjedhjet jane e vetmja rruge, ku vullneti i popullit zgjedh qeverine qe deshiron. Pastaj te luash me rregullat e drejtshkrimit te rrjeshtave te kushtetutes eshte pisllik politik. Mund te me thote kush perse kane frike nga zgjedhjet? Perse Mustafa e LDK ka bere kthese 180 grade? Si skane turp udheheqesit e partive qe nuk fituan e qe elektoriati i Kosoves ju a beri te qarte ne zgjedhje se duhet te rijne ne opozite?Si mundet qe Lima te kerkoj te qeverise kur me zi i kaloi prakun elektoriat per deputet? A e kuptoni qe duke luajtur me hile do gremiseni vete e do merni me vete Kosoven

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike.

Kthehu