• |
ide | kryesore

Viti i Lepurit: Një udhëzues i ilustruar për Vitin e Ri Hënor

-Instant, F1, Stil
Viti i Lepurit

Viti i Lepurit: Një udhëzues i ilustruar për Vitin e Ri Hënor. Duke i thënë lamtumirë Tigrit, hyjmë në vitin e lepurit më 22 janar 2023.


Miliona familje në mbarë botën po përgatisin festimet për një nga festivalet më të mëdha të vitit.


Nëse jeni një fillestar i Vitit të Ri Hënor, këtu është një udhëzues i shpejtë për traditat dhe bestytnitë më të zakonshme që lidhen me këtë rast.

Legjenda e përbindëshit Nian

Ka përralla të panumërta të bashkangjitura me Vitin e Ri Hënor, por miti i “Nian” bie në sy si më ikonik dhe argëtues.

Legjenda thotë se Nian ishte një bishë e egër nënujore me dhëmbë dhe brirë të mprehtë. Çdo natë të Vitit të Ri Hënor,  zvarritej në tokë dhe sulmonte një fshat aty pranë.

Në një rast të tillë, ndërsa fshatarët nxituan të fshiheshin, një plak misterioz u shfaq dhe këmbënguli të qëndronte në fshat, pavarësisht se ishte paralajmëruar për dënimin e afërt.

Për habinë e fshatarëve, plaku dhe fshati mbijetuan plotësisht të padëmtuar.

Burri pretendoi se e kishte trembur Nian duke varur pankarta të kuqe në derë, duke ndezur fishekzjarre dhe duke veshur rroba të kuqe.

Kështu veshja e ngjyrës së zjarrtë, deri te të brendshmet, së bashku me varjen e pankartave të kuqe me fraza të mbara dhe ndezjen e fishekzjarreve  u bënë tradita të Vitit të Ri Hënor, të cilat të gjitha ndiqen edhe sot.

Viti i Lepurit

15 janar: Përgatitja

Javën para Vitit të Ri Hënor, ëmbëlsirat dhe pudingat festive bëhen në ditën e 24-të të muajit të fundit hënor.

Fjala për ëmbëlsira dhe pudinga është “gao” në mandarin ose “gou” në kantonisht, që tingëllon njësoj si fjala për “i gjatë”.

Si rezultat, ngrënia e tyre besohet se do të çojë në përmirësime dhe rritje në vitin e ardhshëm.

Por asnjë përgatitje për Vitin e Ri Hënor nuk do të ishte e plotë pa varur pankarta të kuqe me fraza dhe idioma të favorshme (të quajtura fai chun në kantonisht, ose chunlian, në mandarin) në shtëpi duke filluar nga dera e përparme.

Viti i Lepurit

19 janar: Pastrimi përfundimtar

Një pastrim i madh bëhet në shtëpi në ditën e 28-të të muajit të fundit hënor, i cili ra më 19 janar të këtij viti.

Qëllimi është të çlironi shtëpinë tuaj nga çdo fat i keq që është grumbulluar gjatë vitit të kaluar.

Shumë rregulla dhe bestytni të tjera i bashkëngjiten Vitit të Ri Hënor.

Për shembull, mos i lani ose prisni flokët ditën e parë të vitit të ri.

Pse? Karakteri kinez për flokët është karakteri i parë në fjalën për prosper. Prandaj larja ose prerja e tij shihet si larja e pasurisë suaj.

Ju gjithashtu do të dëshironi të shmangni blerjen e këpucëve për të gjithë muajin hënor, pasi termi për këpucët (haai) tingëllon si humbje dhe psherëtimë në kantonisht.

Sidoqoftë, vishni të kuqe. Siç u përmend më lart, është i lidhur me fat dhe prosperitet.

21 janar (mbrëmja e Vitit të Ri Hënor): Festa e madhe

Një darkë e madhe e bashkimit familjar zakonisht mbahet në natën e Vitit të Ri Hënor, i cili bie më 21 janar të këtij viti.

Menuja është zgjedhur me kujdes për të përfshirë pjatat që lidhen me fatin, duke përfshirë peshk (fjala kineze për të tingëllon si fjala për “tepricë”), puding (simbolizon përparimin) dhe ushqime që duken si shufra ari (si dumplings).

Në Kinë, ushqimet që shërbehen në këto darka klasike ndryshojnë nga veriu në jug. Për shembull, kinezët veriorë kanë tendencë të kenë noodles dhe dumplings, ndërsa kinezët e jugut nuk mund të jetojnë pa oriz të zier në avull.

Por, pavarësisht se cilat pjata preferoni, ushqimet e Vitit të Ri Hënor janë një festë e lojërave me fjalë.

Viti i Lepurit

22 janar (Viti i Ri Hënor): Vizita familjare

Ditët e para të Vitit të Ri Hënor, veçanërisht dy ditët e para, janë shpesh një provë e qëndrueshmërisë, oreksit dhe aftësive sociale, pasi shumë njerëz duhet të udhëtojnë dhe të vizitojnë familjen, të afërmit dhe miqtë e tjerë.

Çantat janë të pajisura me dhurata dhe fruta për secilën nga shtëpitë e  vizituara.

Të martuarit gjithashtu duhet t’u japin pako të kuqe atyre që nuk e kanë lidhur ende nyjën – si fëmijët ashtu edhe të rinjtë e pamartuar.

Besohet se këto zarfe të kuqe mund t’i mbrojnë fëmijët nga shpirtrat e këqij të quajtur xie sui. Pakot njihen si yasui qian/Ngaat seoi cin dhe synojnë të largojnë ato shpirtra.

24 janar: Chi kou/Cek hau, ose Goja e Kuqe

Dita e tretë e Vitit të Ri Hënor (e cila bie më 24 janar të këtij viti) quhet “chi kou/cek hau”, ose goja e kuqe. Besohet se argumentet kanë më shumë gjasa të ndodhin në këtë ditë, kështu që njerëzit do të vizitojnë tempujt dhe do të shmangin ndërveprimet shoqërore.

Çdo vit, disa shenja të zodiakut kinez përplasen negativisht me yjet. Një vizitë në tempull është një mënyrë e mirë për të zgjidhur ato konflikte dhe për të sjellë paqen në muajt e ardhshëm.

28 janar: Ditëlindja e popullit

Dita e shtatë (28 janar) e Vitit të Ri Hënor thuhet se është dita kur perëndesha nënë kineze, Nuwa, krijoi njerëzimin. Kështu, quhet renri/jan jat (ditëlindja e popullit).

Komunitete të ndryshme në Azi do të shërbejnë ushqime të ndryshme.

Për shembull, njerëzit në Malajzi shijojnë yeesang, ose një “Hedhje prosperiteti” me peshk të papërpunuar dhe perime të grira, ndërsa njerëzit kantonez do të hanë topa të ëmbël orizi.

5 shkurt: Festivali i fenerëve

Pika kryesore e gjithë Festivalit të Pranverës ndodh në ditën e 15-të dhe të fundit (5 shkurt 2023).

Në shoqërinë e lashtë kineze, ishte e vetmja ditë kur vajzat e reja lejoheshin të dilnin për të admiruar fenerët dhe për të takuar djemtë. Si rezultat, është quajtur edhe Dita e Shën Valentinit në Kinë.

Në ditët e sotme, qytetet në mbarë botën ende mbajnë ekspozita masive me fenerë dhe panaire në ditën e fundit të festivalit.

©LAPSI.AL

Marrë nga CNN


Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike.