ZVERNEC, Shqipëri- Në një nga udhëtimet e tij të shumta në Shqipëri gjatë viteve të fundit, Jared Kushner shkoi për ecje përgjatë një shtrirje të vijës bregdetare të Mesdheut me duna të pacenuara rëre dhe plazhe të mbushura me shkëmbinj. Vendi, tha ai në një intervistë, ishte “madhështor” dhe “natyror”.
Ishte gjithashtu, tha ai, një “kanavacë e jashtëzakonshme” për ëndrrat e tij për zhvillimin e projekteve luksoze. “Është një vend ku njerëzit do të donin të ishin”.
Tani, Kushner po kërkon ta shndërrojë këtë zonë të Shqipërisë në atë lloj resorti luksoz për të cilin do të mburrej vjehrri i tij, ish-presidenti Donald Trump. Do të ishte projekti më i madh i Kushnerit ende duke përdorur një pjesë të fondit të tij të kapitalit privat prej rreth 3 miliardë dollarësh – financuar kryesisht nga investitorë në Arabinë Saudite dhe shtete të tjera të Lindjes së Mesme – duke sjellë turizmin ndërkombëtar në një zonë që ngeci gjatë viteve të komunizmit dhe neglizhencës.
Por zhvillimi i planifikuar i Kushnerit po përballet me goditje lokale dhe ndërkombëtare për shkak të dëmtimit të tij të mundshëm mjedisor. Grupet e ruajtjes paralajmërojnë se ndërtimi i vilave dhe dhomave të hoteleve mund të shkatërrojë një habitat për pelikanë, flamingo dhe disa specie të rrezikuara dhe të minojë përpjekjet ndërkombëtare për të ruajtur një nga ekosistemet e fundit të egër bregdetar në Mesdhe.
“Kam shqetësime të mëdha”, tha Ryan Gellert, CEO i kompanisë Patagonia, e cila ka punuar me Shqipërinë për të ruajtur një sistem të egër lumi jo shumë larg vendit të ardhshëm të Kushnerit.
Në një intervistë, Gellert tha se sistemi i lumenjve varet nga një deltë e shëndetshme.
“Është një zonë mahnitëse, unike në të gjithë Mesdheun. Dhe ideja që ata ta zhvillojnë këtë, veçanërisht në mungesë të një masterplani, është një ide vërtet e keqe”.
![Projekti i kompanisë së Kushner për Zvërnecin](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php_.avif)
Ky zhvillim është të paktën hera e dytë që Kushner bashkëpunon me qeveritë në Ballkan, që kanë qenë miqësore me ish-presidentin, ndërkohë që ka edhe ndihmën e të paktën një ish-zyrtari të administratës Trump me lidhje të forta me liderët e atyre kombeve – një praktikë biznesi që shumë demokratë dhe kritikë të tjerë thonë se është një konflikt interesi.
Ish-këshilltari i lartë i Shtëpisë së Bardhë ka pranuar miliarda nga fondet e investimeve sovrane të vendeve me të cilat ai merrej si zyrtar qeveritar dhe tani po investon në vendet, me të cilat vjehrri i tij do të merret nëse rizgjidhet. Kushner fiton rreth 40 milionë dollarë në tarifat e menaxhimit, pavarësisht se çfarë ndodh me investimin, dhe do të fitojë shumë më tepër nëse marrëveshjet janë fitimprurëse, sipas një letre të fundit nga Kryetari i Komitetit të Financave të Senatit, Ron Wyden, një demokrat nga Oregon.
Kushner pranoi në një intervistë me The Washington Post se ai përfitoi nga marrëdhëniet e zhvilluara gjatë kohës që ishte në qeveri, por ai bëri një dallim midis shitjes së ekspertizës së tij dhe krijimit të një kompanie investimi.
“Shumë njerëz” largohen nga qeveria dhe “ata i shesin shërbimet e tyre bazuar në marrëdhëniet e tyre. Nuk doja ta bëja këtë”, tha Kushner. “Unë kam qenë gjithmonë një investitor”.
Kushner dhe partnerët e tij gjithashtu kundërshtojnë se projekti do të shkatërronte ekosistemin. Asher Abehsera, CEO dhe partneri i Affinity Global Development, firma e zhvillimit të Kushner, tha se projekti do të “përmirësojë” zonën, jo ta kërcënojë atë. Kushner tha se projekti do të “respektonte të gjitha kërkesat mjedisore” dhe do të ishte “shumë i qëndrueshëm”.
Kushner është ndihmuar nga fakti se Shqipëria është në garë për të kapur bumin e udhëtimeve turistike, që po pasuron Evropën Jugore, duke përfshirë fqinjët në Ballkan. Dhe Shqipëria udhëhiqet nga një kryeministër që kishte kërkuar të punonte ngushtë me Trump në mandatin e tij të parë dhe do të kishte një shans të dytë, nëse Trump do të kthehej në Shtëpinë e Bardhë. Kryeministri, socialisti Edi Rama, ishte takuar gjithashtu vazhdimisht me të dërguarin e atëhershëm special të Trump në Ballkan, Richard Grenell, i cili tani punon për kompaninë e Kushnerit, që ndihmon në zhvillimin e marrëveshjeve me Evropën Lindore.
Kushner po planifikon dy investime në Shqipëri, por më i diskutueshëm është ai në zonën bregdetare të Zvërnecit – një parajsë e izoluar me plazhe dhe shkëmbinj me detin Adriatik në njërën anë dhe një lagunë nga ana tjetër. Zona, e cila shtrihet përtej mundësive të rrugëve, është parë prej kohësh si një thesar për investitorët e mundshëm. Gjithashtu ka qenë e ndaluar sepse ishte një peizazh i mbrojtur, madje një tabelë aty paralajmëron edhe ndalimin e kampingut.
Por qeveria shqiptare ndryshoi së fundmi ligjin që i hap derën turizmit të shtrenjtë – në objektet me “5 yje e më shumë” – në zona të tilla të mbrojtura. Zyrtarët këtu thonë se nuk është normale të izolosh zona potencialisht fitimprurëse të një vendi, që po përpiqet të arrijë ekonomikisht pas dekadash izolimi.
Një muaj pasi ai ligj u amendua, Kushner ndau në mediat sociale interpretime ëndërrimtare se si mund të rindërtohej ajo zonë: Një seri resortesh të lakuara ose komplekse vilash, pothuajse të ngjashme me valët e valëzuara, të ndërtuara me gurë, dru dhe xhami. Doke që arrijnë në lagunë. Varkat e kënaqësisë që hedhin hije në ujërat e kaltra.
![Banorët e zonës janë kryesisht të moshuar, sepse të rinjtë janë larguar](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-2.avif)
![Gjurmët e njerëzve në plazh](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-3.avif)
Projektimet virtuale përfshinin një aeroplan lart në qiell, një shkelje syri për një aeroport të ri ndërkombëtar që po ndërtohej aty pranë.
“Është shumë e vështirë t’i thuash jo zhvillimit ekonomik,” tha Besjana Guri, një nga themelueset e EcoAlbania, një organizatë joqeveritare mjedisore. Por, tha ajo, Shqipëria ka “diçka që vendet e tjera nuk e kanë, ndaj duhet ta mbash kështu dhe të përfitosh prej saj në një mënyrë tjetër. Shqipëria ka ende natyrë.”
![Ish këshilltari i Shtëpisë së Bardhë, Jared Kushner dhe Ivanka Trump në Qendrën Globale të Luftës kundër Ideologjive Ekstremiste, në Riad, Arabia Saudite, 2017](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php_.webp)
Kushner krijoi kompaninë e tij private të kapitalit, Affinity Partners, menjëherë pasi Trump humbi zgjedhjet – dhe që atëherë ajo kompania ka qenë interesi i tij kryesor. Ai punësoi ish-zyrtarë të tjerë të Trump dhe mori 3 miliardë dollarë fonde, sipas dosjes së Komisionit të Letrave me Vlerë dhe Shkëmbime të kompanisë, duke përfshirë 2 miliardë dollarë nga fondi i pasurisë sovrane të Arabisë Saudite.
Ky infuzion u mundësua nga Princi i Kurorës Mohammed bin Salman, me të cilin Kushner kishte bashkëpunuar ngushtë. Siç u raportua fillimisht nga New York Times, katër anëtarë të një paneli prej pesë personash të këshilltarëve të Fondit të Investimeve Publike Saudite fillimisht nuk ishin në favor të sigurimit të parave për Kushner, por menjëherë pas atij takimi, princi e bindi plotësisht bordin për miratimin e marrëveshjes.
Financimi erdhi pasi një raport i inteligjencës amerikane arriti në përfundimin se princi i kurorës kishte miratuar vrasjen ose kapjen e kolumnistit të opinionit kontribues në Washington Post, Jamal Khashoggi, i cili u vra në Konsullatën Saudite në Stamboll në vitin 2018. Princi ka mohuar të ketë urdhëruar vrasjen, por ka marrë përgjegjësinë për të, duke thënë se ishte një “gabim”. Kushner gjithashtu mori qindra miliona dollarë nga fondet në Katar dhe Emiratet e Bashkuara Arabe.
Wyden vuri në dukje burimet e financimit për të ngritur shqetësimin, nëse Kushner ka shfrytëzuar në mënyrë të pahijshme kohën e tij në Shtëpinë e Bardhë dhe lidhjet me Trump. Ai shkroi në letrën e tij se financimi i Kushnerit nga burime kryesisht të huaja “krijon një pamje që investitorët e Affinity nuk janë të motivuar nga interesat komerciale për të kërkuar një kthim nga investimi, por nga konsideratat strategjike të shtetasve të huaj që kërkojnë të derdhin para tek individët amerikanë me lidhje personale. ndaj ish-presidentit Trump”.
Don Fox, ish-drejtori i detyrës së Zyrës së Etikës Qeveritare, tha: “Çështja është nëse ai po bën tregti me zgjuarsinë e tij në biznes apo me faktin se është dhëndri i ish-presidentit i cili mund të jetë përsëri president. A është kjo e paligjshme? Jo. A duket mirë? Jo.”
Kushner fillimisht la të kuptohet se ai do të investonte një sasi të konsiderueshme të parave saudite në Izrael, duke e përshkruar këtë si një zgjatje të natyrshme të rolit të tij të mëparshëm në marrëveshjen e Trumpit në Lindjen e Mesme, ku ai u zotua të afronte muslimanët dhe hebrenjtë. Por përveç dy marrëveshjeve të njohura, që përfshijnë një kompani automobilistike dhe një firmë sigurimesh, kjo nuk ka arritur të realizohet.
Kushner është fokusuar, në vend të kësaj, në dy vende në Ballkan, Serbinë dhe Shqipërinë, si dhe marrëveshjet në Shtetet e Bashkuara.
Në Serbi, kompania e Kushner nënshkroi një marrëveshje në maj për të transformuar një kompleks të dikurshëm të mbrojtjes kombëtare – i bombarduar në 1999 nga forcat e NATO-s të udhëhequra nga SHBA – në apartamente luksoze, një hotel, zyra dhe dyqane.
Një lojtar kyç në marrëveshjet ballkanike është Grenell, i cili ka folur publikisht për rolin e tij në lidhjen e Kushnerit me liderët në Serbi dhe Shqipëri. Ai shërbeu më parë si ambasador i SHBA-së në Gjermani dhe ushtrues detyre i drejtorit të inteligjencës kombëtare, përveç punës në Ballkan. Ai përmendet shpesh si sekretar i mundshëm i shtetit nëse Trump zgjidhet sërish, që do të thotë se ai mund të ketë të bëjë me zyrtarë të huaj me të cilët po kërkon të çimentojë marrëveshjet tani. Grenell nuk iu përgjigj një kërkese për intervistë.
Marrëveshja për rinovimin e hapësirës në Beograd ishte sensitive, për shkak të historisë si një objektiv bombardimi i NATO-s, dhe u negociua në fshehtësi. Pas shpalljes së marrëveshjes në maj, ministri serb i ndërtimit, transportit dhe infrastrukturës, Goran Vesic, tha se Serbia kishte zgjedhur një “kompani me reputacion amerikan” për të ndërmarrë punën.
Në njoftimin për shtyp thuhej se Affinity Partners kishte marrë një qira 99-vjeçare për tokën. Vendi do të përfshijë gjithashtu një memorial “kushtuar për të gjitha viktimat e agresionit të NATO-s nga viti 1999”, thuhet në njoftim.
Por Kushner tashmë është përballur me disa reagime. Planet e kompanisë për Serbinë kanë çuar në protesta në rrugë. Dhe pasi ai ndau “imazhe të projektit të hershëm” në rrjetet sociale, disa nga njerëzit që jetonin pranë zhvillimit të mundshëm të Zvërnecit u befasuan.
“E di që turizmi sjell rritje”, tha Kostaq Konomi, kryeplaku i fshatit më të afërt. “Por nëse po ndërton diçka të re, po shkatërron gjithashtu diçka”.
![Lopët në fshat pranë Zvërnecit, "nëse Kushner investon këtu do të jetë si qytet" tha një banor i zonës](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-2.webp)
Në Shqipëri, prona idilike e portretizuar në imazhet e Kushner-it është, për momentin, një tokë e parrethuar, e arritshme në këmbë pasi rruga me gurë të shpërndarë gjithandej përfundon në rërë. Nga atje, duke kaluar një plazh gjysmë milje i shenjuar me gjurmë zogjsh, toka fillon të ngrihet. Lopët ushqehen me barin e ashpër të kodrës. Insektet gumëzhijnë rreth shkurreve. Shtigjet e këmbësorëve të çojnë akoma më lart, në një kreshtë të mbuluar nga dielli që, nga njëra anë, zbret thellë drejt Adriatikut dhe, nga ana tjetër, zbret butësisht drejt lagunës.
Në harta, ky quhet Peizazhi i Mbrojtur Vjosë-Nartë.
Është vendi ku Kushner e ka futur veten në një debat të nxehtë në në Shqipëri mbi nevojën për të ruajtur natyrën apo për t’u zhvilluar.
Ky argument është produkt i historisë së trazuar të Shqipërisë. Deri në vitin 1990, vendi sundohej nga një diktaturë represive. Qeveritë e huaja paralajmëronin qytetarët kundër udhëtimit në këtë vend. Ekonomia mbeti mjerisht pas fqinjëve mesdhetarë. Ndoshta e vetmja gjë e mirë ishte se, kur perdja e hekurt ra, Shqipëria e gjeti veten – thuajse rastësisht – mes bukurisë bujare të natyrës së paprekur.
![Zvërneci është i njohur për pellgjet e kripura me ujë](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-4.avif)
![Kafshët e fermerëve të zonës në Zvërnec](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-3.webp)
Përcaktimi se në ç’masë natyra duhet mbajtur e paprekur, ka qenë sfidë për Ramën, i cili e mban pushtetin që nga viti 2013. Vitin e kaluar, duke punuar me grupet mjedisore dhe Patagoninë, qeveria e Ramës shpalli park kombëtar një prej lumenjve të vetëm të Evropës me rrjedhje të lirë. Duke zbritur nga një mal, lumi Vjosa përshkon gryka dhe më pas gjarpëron në vijën bregdetare. Rama e quajti parkun një “trashëgimi për brezat e ardhshëm”.
Por Rama ka udhëhequr edhe një hov për zhvillim të shpejtë turistik. Qeveria e tij ka ofruar lehtësime tatimore dhe stimuj të tjerë për investitorët. Nën vëzhgimin e tij, lart e poshtë vijës bregdetare, ndërtuesit i kanë kthyer zonat dikur të qeta me pisha ose duna rëre në hotele, apartamente dhe vila. Kohët e fundit, duke qenë se Shqipëria ka zhvilluar një reputacion si një destinacion i lirë, ai ka thënë se vendi ka nevojë gjithashtu për “turizëm të profilit të lartë që tërheq konsumatorë të mëdhenj”.
Rama dhe zyra e tij nuk iu përgjigjën kërkesave për koment. Por në një deklaratë vitin e kaluar, ai tha se “ajo që mund të gjenerojnë 400 jahte është e barabartë me atë që mund të fitohet nga 40,000 vizitorë me kosto të ulët”.
Fillimisht, as Kushner dhe askush tjetër nga orbita e Trump nuk dukeshin partnerë të mundshëm. Para zgjedhjes së Trump në 2016, Rama parashikoi në një intervistë se Trump do të “dëmtonte” demokracinë globalisht. Ai tha në një tjetër se retorika e Trump kundër muslimanëve ishte “e turpëruar Amerikën në sytë e botës”. Por pasi Trump u bë president, të dy burrat u takuan të paktën tre herë.
Një raport i lëshuar në fillim të këtij viti nga Demokratët e Dhomës – i titulluar “Shtëpia e Bardhë për Shitje”, në lidhje me përpjekjet e supozuara të vendeve të huaja për të ndikuar në Trump – përfshinte një pjesë të një udhëtimi që Rama bëri në Uashington gjatë të cilit ai dhe zyrtarë të tjerë shqiptarë qëndruan në Trump International Hotel.
Raporti thoshte se tre partitë kryesore politike të Shqipërisë, përfshirë Partinë Socialiste të Ramës, punësuan lobistë me bazë në SHBA “me lidhje të ngushta me presidentin e atëhershëm Trump” për të ndikuar në administratën e tij.
![Edi Rama, kryeministër i Shqipërisë që nga 2013](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-4.webp)
Elton Skendaj, drejtor me origjinë shqiptare i programit të demokracisë dhe qeverisjes në Universitetin Georgetown, tha se Rama është “shumë transaksional” dhe në këtë mënyrë një partner i natyrshëm për Trump.
“Kushdo që është në Shtëpinë e Bardhë do të jetë miku më i mirë i Shqipërisë”, tha Skendaj. “Dhe ata do të bëjnë çmos për ta pritur atë. Njerëz si Trump ose Kushner – Shqiptarët nuk do t’ju thoshin, ‘Oh, nuk mund ta besoj se po i thyen të gjitha këto norma demokratike’ ose ‘Ti je i korruptuar’ Këtu ata dinë të punojnë me ju”.
Sondazhet tregojnë se Shqipëria është një nga vendet më pro-amerikane në botë. Dhe qeveria e saj, e parë prej kohësh nga autoritetet perëndimore si e rrënuar nga korrupsioni, i sheh investimet e huaja si një mënyrë për të forcuar besueshmërinë e saj.
Shqipëria doli në radarin e Kushnerit në vitin 2021, kur një mik e përshkroi vendin si një gjë që duhet parë. Kushner shkoi. Ai u takua me Ramën gjatë atij udhëtimi, tha ai në një intervistë, por nuk diskutoi për ndonjë sipërmarrje të veçantë biznesi. Bumi i turizmit në Shqipëri mbeti në mendjen e tij, megjithatë, kur u kthye në Shtetet e Bashkuara mendoi për “gjeografitë që janë në ngjitje”.
Kështu që Kushner dërgoi partnerin e tij të biznesit, Abehsera, për të parë idetë për vendin.
Kushner kujtoi Ramën duke thënë se “nëse mund të zhvilloni diçka shumë të veçantë, unë jam mendjehapur”.
Kushner tregoi se u kthye në Shqipëri vitin e kaluar, për të kaluar disa ditë me gruan e tij, Ivanka, me të cilën u mrekulluan në restorantet e vendit. Së bashku me Grenellin, ai ka vizituar një muze kombëtar me Ramën, sipas fotografive të publikuara në mediat shqiptare.
Disa politikanë shqiptarë thanë se Rama e ka hedhur prej kohësh idenë e zhvillimit të ishullit të Sazanit, një ish-postë ushtarake pesë milje larg bregut. Ajo zonë ka më pak konsiderata mjedisore, sepse toka e saj nuk është përcaktuar si e mbrojtur.
Me Zvernecin, Abehsera tha se mundësia e zhvillimit atje u ngrit fillimisht nga Grupi Kastrati, i cili dominon disa industri kyçe në Shqipëri, përfshirë naftën. Abehsera tha se Grupi Kastrati do të ishte potencialisht “partneri ynë lokal i ndërtimit në terren”. Zyrtarët e Grupit Kastrati nuk iu përgjigjën një kërkese për intervistë.
Shqipëria nuk ka marrë ende një propozim zyrtar nga Kushner për projektin në Zvërnec.
Por Kushner tha se Rama i ka parë personalisht projektet dhe është “shumë, shumë i emocionuar”.
Ambientalistët kundërshtojnë sepse kjo zonë bregdetare është një nga habitatet më të rëndësishme në Evropë, e shquar për diversitetin e saj natyror: ka duna rëre që strehojnë breshkat e detit dhe një lagunë që shërben si strehë për shpendët e ujit. Një raport i vitit 2021 nga Andrej Sovinc, një ekspert për zonat e mbrojtura që punon në emër të Unionit Ndërkombëtar për Ruajtjen e Natyrës, tha se laguna kishte “vlerë të konsiderueshme ruajtjeje në shkallë kombëtare dhe madje edhe globale”.
Zona e planifikuar për zhvillim është vetëm tetë milje në jug të grykëderdhjes së Vjosës. Aleko Miho, biolog në Universitetin e Tiranës, thotë se dy pikat janë të lidhura: Lumi gjatë shekujve ka formuar lagunën duke u lëkundur dhe hedhur sediment. Në raportin e tij, Sovinc ngriti idenë se edhe laguna duhet të bëhet një park kombëtar – një status më i lartë se sa ka tani. Sovinc kujtoi se zyrtarët shqiptarë, në takime, e quajtën një veprim të tillë të panevojshëm; në fund të fundit, zona ishte tashmë e mbrojtur.
![Aleko Miho, biolog në Universitetin e Tiranës ka studiuar dhe shkruar për Lagunën ku Kushner kërkon të investojë](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-5.avif)
Ambientalistët thonë se qeveria ka kohë që luan me rregullat e ruajtjes së vendit. Aeroporti aty pranë, në ndërtim e sipër dhe i planifikuar të hapej vitin e ardhshëm, kishte qenë gjithashtu pjesë e zonës së mbrojtur. Pak përpara se grupet e ndërtimit të zbarkonin, qeveria rishikoi dhe zvogëloi kufijtë e zonës së mbrojtur.
“Është një mbrojtje në letër, por jo në realitet,” tha Ulrich Eichelmann, themeluesi i Riverwatch, një organizatë që ndihmoi fushatën për parkun kombëtar.
Më pas, në shkurt, ndërsa OJQ-të protestuan jashtë parlamentit, qeveria ndryshoi ligjin për zonat e mbrojtura – duke hequr një pengesë të mundshme për planet e Kushner.
Disa ligjvënës, të cilët folën në kushte anonimiteti për të ndarë detaje të legjislacionit, thanë se qeveria nuk e kishte ndryshuar ligjin posaçërisht për Kushner. Ata thanë se disa politikanë shqiptarë zotërojnë toka në zona të mbrojtura dhe do të përfitojnë nga ndryshimet. Rama tha në mediat sociale se masa ishte pjesë e “rrugës ambicioze të Shqipërisë për zhvillim të qëndrueshëm”.
Ministrja e Shqipërisë për Turizmin dhe Mjedisin, Mirela Kumbaro Furxhi, tha në një intervistë se “e gjithë Shqipëria është e hapur për zhvillim potencial”. Ajo tha se një vend i vogël nuk mund të përballojë të mbrojë sipërfaqe të gjera toke – zyrtarisht, më shumë se 21 për qind të territorit të Shqipërisë- për të parandaluar përparimin ekonomik.
Në dekadat e fundit, të rinjtë janë larguar jashtë vendit, në kërkim të punës diku tjetër. Shumë nga fshatrat përreth janë të banuara pothuajse tërësisht nga pensionistë dhe mund të përfitojnë nga një fluks mundësish pune.
Nëse ambientalistët do të merrnin vendime, tha Kumbaro, njerëzit përreth Vjosës do të duhej “të braktisnin rajonin përgjithmonë dhe aty të kishte vetëm zogj”.
A mund të ketë edhe resort, edhe ekosistem?
![Plazhet e qeta të Zvërnecit](https://lapsi.al/wp-content/uploads/2024/08/imrs.php-6.avif)
Përshkrimet dhe planet e hartuara nga Affinity, paraqesin një vizion për të ardhmen e kësaj zone.
Abehsera tha se disa mijëra njerëz do të kenë punë, si në ndërtim ashtu edhe në punë në hotele dhe vila. Ai tha se “konsideratat mjedisore janë masive” dhe se cilësia e lagunës mund të përmirësohet, pasi një pjesë e saj është përdorur për bujqësi, ndërsa zhvilluesit synojnë të kryejnë pastrimin e ambjentit.
“Ne do të përmirësojmë cilësitë holistike të ekosistemit ekzistues”, tha ai, duke shtuar se flamingot dhe pelikanët do të mbrohen.
Joni Vorpsi, 28 vjeç, ornitolog, ka frikë se kjo nuk do të jetë e mundur. Teksa ecte përgjatë lagunës një mëngjes, duke mbajtur trekëmbëshin dhe dylbinë e tij, ai përshkroi se çfarë mund të ndodhte në vitet e ardhshme – gjatë gjithë kohës duke ndalur për të vënë në dukje këmbët me krahë të zinj, avocet me pistoletë dhe flamingot, të mbledhur në një grup më shumë se 1000 shpendësh.
Zhvillimi i Kushner, tha Vorpsi, do të nënkuptojë vite ndërtimi, rrugë të reja dhe punë në infrastrukturë për të siguruar një furnizim me energji, plus rritje të trafikut nga aeroporti aty pranë, duke shkuar atje ku pak makina kanë shkuar më parë.
“Nuk mund të bashkëjetojnë”, tha ai. “Edhe nëse përpiqeni të jeni të kujdesshëm, ka kaq shumë ndërhyrje”.
Jo të gjithë kujdesen për zogjtë, pranoi ai. Por për të, ato janë një tregues i një mjedisi të shëndetshëm – i natyrës në ekuilibër. Ata ushqehen me bimët në lagunë, dhe nga ana tjetër kjo e ruan lagunën nga thatësira që i vjen nga bimët.
Ka ende disa pengesa që resorti të bëhet realitet – përfshirë në Washington.
Kushner dhe Ivanka – vajza e Trump – kanë thënë të dy se nuk planifikojnë të rikthehen në Shtëpinë e Bardhë nëse Trump zgjidhet sërish. Por Kushner i ka lënë vetes një mundësi të fundit. Në disa intervista ka thënë se jeta nuk i ka ecur gjithmonë ashtu siç e kishte planifikuar, si për shembull kur Trump e solli në Shtëpinë e Bardhë.
Nëse Kushner kthehet në Shtëpinë e Bardhë, investimet mund të krijonin idenë e konfliktit të interesit. Si punonjës i qeverisë, ai do të duhej të publikonte detaje financiare për kompaninë e tij private, të cilat aktualisht nuk i kërkohet t’i zbulojë.
Kushner e ka strukturuar kompaninë e tij në një mënyrë që të shmangë shumicën e të dhënave dhe i ka penguar prej kohësh përpjekjet e demokratëve që duan të mësojnë më shumë rreth marrëdhënieve të tij financiare.
E vetmja gjë që Kushner është i gatshëm të parashikojë është trajektorja për Shqipërinë. Ai thotë se vendi është “i përgatitur për diçka të veçantë”. Çmimet janë të arsyeshme, tha ai. Njerëzit janë miqësorë.
“Koha ime në Shqipëri padyshim që më bëri të ndjeja se ishte një vend në ngjitje”, tha ai./ Shkrimi nga Chico Harlan, Michael Kranish dhe Isaac Stanley-Becker/Washington Post
KOLONITE NUK MERITOJNE ASJGE
BERA MIRE QE E BRAKTISA ATE KOMB KURVE KOLONI
Jevgjitët jehudi kanë zaptuar botën të paktën këtu e tre shekuj sundojnë ç’do gjë.
Edhe ato dy copa natyre që kanë ngelur …
Me ndihmën e judës bastard poturedhjere dhe shpurës së tij albanoktone… do i bëjnë beton dhe mjerim për brezat që vijnë … te cilët do jenë skllever të farës së keqe që kontrollon botën me hir dhe me pahir…
Shitjani votat prapë perdhunuesit tuaj….
Skeni parë gjë akoma!
Jo kombin por vendin
Vetem shprehja” shqiperia udhehiqet nga nji kryeminister qe donte te punonte fort me tramp ne mandatin e pare” ne nje kohe qe kryeministri shqiptar tha qe fitorja e tramp fatkeqsi botrore te bon me dyshu sikur ky artikull osht shkru ne tirone.
po e tha para se trump te behej pastaj kur trump u be president ca do bente ky lepiresi????
Titulli i perzgjedhur nga Lapsi per perkthimin ne shqip te artikullit, nuk eshte i pershtatshem, sepse jep nje pershtypje te gabuar tek lexuesit.
Djalli fshihet ne detaje, thuhet. Per Ramen nuk flitet aspak keq, perkundrazi. Ne artikull flitet per preokupimin e tij ndaj shqetesimeve qe mund te kene ambientalistet per ceshtje te mjedisit; flitet per shtytjen qe i ka dhene ai zhvillimit te sektorit te turizmit; qe eshte “transaksional” ( pehlivan ky drejtori me origjine shqiptare, qe e ka gjetur kete cilesim); qe eshte edhe kritik ndaj Trump, dmth nje politikan me integritet ( i pelqyeshem nga demokratet ne USA dhe liberalet ne Perendim), por edhe “transaksional” kur i duhet te bashkepunoje edhe me Trump nese ai eshte ne pushtet!
Aktivistet dhe ambientalistet shqiptare te permendur ne shkrim, edhe ata kane nje qendrim shume shume te bute, ne krahasim edhe me standardet shqiptare te aktivizmit.
Per korrupsionin ne Shqiperi, flitet me gjuhen e zakonshme, ne pergjithesi, si per nje fenomen te natyrshem per vende si Shqiperia; edhe kur perdor cilesorin “e rrenuar” ( nga korrupsioni ) nuk thote asgje, sepse, ne njefare menyre, e tille ka qene Shqiperia perhere; pra nuk ka asnje vlere ne kete aspekt; sepse, ajo qe ka ndodhur keto 11 vite me Ramen eshte shume me shume se kaq; jo vetem qe eshte thelluar “rrenimi” i korrupsionit por, edhe ajo pak qe u arrit dhe u ndertua ne keto 30 vite postkomunizem po zhbehet krejt.
Per ta kuptuar me mire shijen qe le ky shkrim tek shqiptaret qe e lexojne ate, mundohuni ta vini veten ne vendin e nje socialisti, mbeshtetes te Rames…. jam i sigurt se asnje socialist qe e lexon kete shkrim nuk ndihet keq, perkundrazi, ia rrit edhe me shum venerimin per Ramen.
Kurse ata qe gezohen per ndonje kritike qe mund te nuhasin mes rreshtash per Ramen, jane thjeshte idiote.
SIKUR GJITH BOTEN NJERIT PO TI JEPET ASGJE NUK DO TI KET VLER ,PERDERI SA SHUMICA KAN SHKEPUT LILLJET ME ZOTIN ,DHE JAN HELLUR NE CDO TE KEQE KUNDER NJERITJETRIT E ,KUNDERT ME FORMEN SI FUNKSIONOJN EKUJLIBRAT ,KJO GJENDJE ,ME SHPEJTESI TE PAIMAGJINUESHME SJELL ZHVILLIME QE PERMBYS INTERESIN E KUJDO MBI SIPERFAQEN E TOKES,E KUNDERTA KESAJE ESHTE E VERTETA QE PO TE ZBATOHET E VERTETA KY SKA SHANCE TE MARR SAZANIN,PER TE GJITH PADREJTESIJA PO PERMBYS INTERESAT KUNDO NE BOT NDRYSHE VETEM E VERTETA KA EKZISTENC PAQE EKUJLIBRI ZGJILLJE SIGURIJE SUKSESI SHPRESE,KUR TEJKALOHET MASA FUNDI ESHTE AFER ,PERDERI SA NJERZIT NUK PENDOHEN DHE NDRYSHOJN ,
Atyre qe duan te kthehen ne Shqiperi u them qe te mos vine, pasi po hape biznesin me te vogel do hash vetem gjoba nga tatimet per parate qe nuk ja u mbledhin vampirave si Mane, Kastrati, etj.
Une jam i bindur se Edi Rama e çdo kryeminister i Shqiperise kushdo qofte do ti puthte bythen çdo amarikani qe ka pushtet ne SHBA. Sa per mbrojtjen e natyres kam bindjen se ne jemi barbare e shkatarojme çdo gje per babezitjen tone per para. Shikoni plazhet e Shqiperis vetem nje komb barbar mund ti shkataronte siç jane shkataruar. Keshtu qe investimin Amerikan ne Zvernec e ne IShullin e Sazanit e shosh si e keqja me e vogel. Jepjani shqiptareve e do shikoni si do e hajne me dhembe natyren e njeri tjetrin!
Halete ta kene per nder qe do pastrojne halete e kushnerit. Ec megungalla go hunter alqis tavas ariqenis mutis lalis bythqiris
Popull kurvë qe meriton të shkërdhehet nga rama dhe patronazhistet.
Vetem plumbi i ndan me kët popull kurvë, vriten për 1 m2 me njweitjetrin me babanë motren vëllanë nënën dhe , skanç bythë ti fusin plumbin gjojëvenesit policit patronazhistit dhe ramës si personi që ideoi gjithë këtë shkërdhatllik të quajtur shqipëri
Duhet një Augusto Pinoçet që t’a çporri gonorrenë nga themelet…..
Ndryshe po vrave nje frrokqup merogëlbazë ose cilëndo bushter patronazhiste….. e paguan njësoje sikur të vrasësh një njeri normal…..
Dmthn mutit i mbarojnë hallet…
Dhe fillojnë kalvaret e atije që vrau një MUT…
popull trap
Z.drejtori i përgjithshëm i RTK-së që e mbështeti këtë shpifje është gazetari Adi Krasta i cili për çudi është punësuar si gazetar i Qeverisë në Prishtinë dhe si gazetar i Opozitës në Tiranë. Në të dyja rastet (siç e vertetoi këtë herë në Prishtinë dhe shumë herë të tjera në Tiranë) Krasta nuk tregon siklet në përdorimin e lajmeve të rreme për t’i shërbyer shefit që e punësoi, dhe gati për të sulmuar kolegët dhe kundërshtarët politikë.
Adi krasta surrat p…cka